Fråflyttinga frå heiegardane
2 kommentarer |
| Tagger: ågedal, Ånen Årli, audalstøl, austre sandvatn, båstøl, berstøl, bjørkeli, eieland, eigebrok, espeland på heia, fråflytting, fundal, gausdal, gløvre, Guse, haddeland, hauan, heiegårder, heistøl, herrestøl, hetlestøl, hidra, hidreskog, Kleiven, Knarvestøl, kvinesdal, lauvås, li, moisrullen, møgedal, nedre londal, nekland, rafosshei, rullen, ryggesås, Røynes, sandvatn, solås, Solbjørum, Staddeland, stakkeland, steinsland, Stokkeland, Store Solberg, stranda, togås, trælandshei, tunås, våskeland, Ystestøl, Ytre øyeheia, øvre londal, Øvre Teigen, øyrutle 
Solbjørum(Rullen) avfolka engang mellom 1910 - 1930. Gården ligg vakkert ved Solbjørsvann. Foto: Jan Kåre Rafoss Solbjør
Sjølv om ein og annan heiegard blei fråflytta før 1835, er den store fråflyttinga ein prosess som høyrer den nyare tid til. I 200— 300 år var busetjinga i bygda nokså einsarta, men frå 1800-talet kom det med rivande fart ei avfolking av heiene og auka busetnad i dalen.
I denne fråflyttinga er det eit tydeleg mønster. Dei gardane som folk flytta frå først, er dei som var minst, låg lengst frå folk og var mest tungdrivne. Alt før 1800 blei Hetlestøl under Øye og Lauvås (Asen) nedlagde. I tidsromet 1820-1880 blei 7 gardar til avfolka. Mellom 1820 og 1830 reiste folka frå Ytre øyeheia og Røynes. I 1837 blei Ystestøl avfolka, rundt 1845 Berstøl, i 1856 Store Solberg, Knarvestøl rundt 1860 og Heistøl rundt 1870. For sume av desse gardane, som Ytre øyeheia, Knarvestøl og Heistøl, er det uråd å setja noko fast årstal for fråflyttinga, for di folk kom til garden, budde der nokre år, drog frå og let garden liggja øyde ei tid før så nye eigarar kom til. Dei årstal som er nemnde, er derfor tida då den siste busetjaren flytta frå. Les mer…
Siste kommentarer